Muốn đề pa lên dốc không trôi xe khi thi sa hình, bạn cần làm đúng 3 việc: dừng cách vạch không quá 500 mm, khởi hành qua vạch trong 30 giây, và không để xe tụt quá 500 mm. Sai một trong ba việc này (trừ trường hợp dừng chưa tới vạch) là bị đình chỉ sát hạch, tức trượt ngay phần thi trong hình. Mẹo chung cho mọi loại xe: giữ xe bằng phanh, cho xe "có lực kéo" trước rồi mới nhả phanh.
Bài này giải thích yêu cầu chấm điểm của bài "Dừng xe và khởi hành xe ngang dốc", cách làm từng bước với xe số sàn và xe số tự động, các lỗi hay gặp và cách đề pa khi gặp dốc ngoài đường thật.
Bài dừng và khởi hành ngang dốc chấm những gì?
Đây là bài thứ 3 trong 11 bài thi sa hình hạng B, ngay sau bài dừng xe nhường đường cho người đi bộ. Trên dốc có vạch dừng kẻ ngang. Bạn phải lái xe lên dốc, dừng lại sao cho hình chiếu cản trước nằm gần vạch, rồi khởi hành tiếp lên đỉnh dốc. Thiết bị chấm điểm tự động đo khoảng cách dừng, thời gian và độ tụt của xe, không có sát hạch viên ngồi trên xe.
Theo Phụ lục IV Thông tư 12/2025/TT-BCA (đang áp dụng cho nội dung sát hạch đến hết 28/02/2027), yêu cầu của bài là:
- Dừng xe sao cho khoảng cách từ hình chiếu cản trước đến vạch dừng không quá 500 mm.
- Khởi hành êm dịu, xe không tụt dốc quá 500 mm.
- Xe phải qua vị trí dừng trong 30 giây.
- Giữ động cơ hoạt động liên tục (không chết máy), tốc độ động cơ không quá 4.000 vòng/phút.
- Tốc độ xe không quá 24 km/h với hạng B, D1, D2 và 20 km/h với hạng C1, C, D.
Phần thi trong hình hạng B có tổng thời gian 18 phút, thang điểm 100, cần từ 80 điểm trở lên mới đạt.
Bảng lỗi trừ điểm và lỗi bị đình chỉ
| Lỗi | Hậu quả |
|---|---|
| Không dừng xe ở vạch dừng quy định | Đình chỉ sát hạch |
| Dừng xe quá vạch dừng | Đình chỉ sát hạch |
| Quá 30 giây kể từ khi dừng mà chưa khởi hành qua vạch | Đình chỉ sát hạch |
| Xe tụt dốc quá 500 mm kể từ khi dừng | Đình chỉ sát hạch |
| Xử lý không hợp lý gây tai nạn | Đình chỉ sát hạch |
| Dừng xe chưa đến vạch dừng | Trừ 5 điểm |
| Xe bị chết máy | Trừ 5 điểm mỗi lần |
| Tốc độ động cơ quá 4.000 vòng/phút | Trừ 5 điểm mỗi lần |
| Lái xe quá tốc độ quy định | Cứ 3 giây trừ 1 điểm |
| Tổng thời gian thi vượt quy định | Cứ 3 giây trừ 1 điểm |
Điểm đáng chú ý: dừng trước vạch một chút chỉ mất 5 điểm, còn dừng lố vạch là trượt. Vì vậy nếu không chắc, hãy dừng sớm hơn một chút thay vì cố nhích sát vạch. Chết máy trên dốc còn nguy hiểm hơn 5 điểm bị trừ, vì lúc khởi động lại xe dễ bị tụt.
Cách đề pa lên dốc với xe số sàn
Xe số sàn là loại khó nhất ở bài này vì phải phối hợp côn, ga và phanh. Cách làm phổ biến nhất ở các trung tâm là dùng phanh tay:
- Lên dốc bằng số 1, đi chậm và đều, chân côn sẵn sàng.
- Dừng xe: đạp côn hết và đạp phanh chân khi cản trước tới điểm mốc. Xe đứng yên thì kéo phanh tay, giữ cần số ở số 1.
- Tìm điểm tiếp côn: thả chân phanh, từ từ nhả côn đến khi xe rung nhẹ, tiếng máy trầm xuống và kim vòng tua hơi tụt. Giữ chân côn yên ở vị trí này.
- Thêm ga nhẹ: đặt chân lên ga, giữ vòng tua vừa phải, tránh rú ga lên quá 4.000 vòng/phút.
- Nhả phanh tay trong khi chân côn vẫn giữ nguyên. Xe sẽ đứng im hoặc nhích nhẹ lên dốc.
- Nhả côn từ từ và tăng ga dần cho xe đi qua vạch. Qua khỏi dốc mới nhả hết côn.
Cả quá trình từ lúc dừng đến lúc qua vạch không cần vội: 30 giây là đủ cho các bước trên nếu bạn đã tập quen. Lỗi hay gặp là nhả phanh tay trước khi tìm được điểm tiếp côn (xe tụt), hoặc nhả côn quá nhanh (chết máy).
Một số người lái quen dùng cách "phanh chân – côn – ga" không kéo phanh tay. Cách này nhanh nhưng đòi hỏi đổi chân rất gọn, dễ tụt dốc khi hồi hộp. Khi thi, cách dùng phanh tay an toàn hơn.
Cách khởi hành ngang dốc với xe số tự động
Xe số tự động không có chân côn nên dễ hơn nhiều, nhưng vẫn có thể tụt dốc nếu nhả phanh rồi chậm đạp ga:
- Để cần số ở D, lên dốc chậm bằng cách nhả nhẹ phanh, gần như không cần ga.
- Đạp phanh chân dừng xe đúng điểm mốc. Giữ phanh đều, không nhấp nhả.
- Khi khởi hành, chuyển chân từ phanh sang ga nhanh và dứt khoát, đạp ga nhẹ rồi tăng dần cho xe đi qua vạch.
Nếu lo bị tụt, bạn có thể kéo phanh tay khi dừng, đạp ga nhẹ cho xe có lực rồi mới nhả phanh tay. Nhiều xe đời mới có chức năng hỗ trợ khởi hành ngang dốc tự giữ phanh trong giây lát, nhưng đừng trông chờ vào nó vì xe sát hạch mỗi sân một khác. Hãy hỏi trung tâm xe thi là loại nào để tập đúng.
Lưu ý: chọn học và thi trên xe số tự động thì bằng hạng B chỉ được lái xe số tự động. Xem thêm bài 15 hạng giấy phép lái xe mới trước khi chọn.
Căn điểm dừng đúng vạch
Dừng đúng vạch là nửa đầu của bài và cũng là chỗ nhiều người mất điểm. Một vài cách giúp căn chuẩn hơn:
- Dùng điểm mốc của trung tâm. Mỗi loại xe tập có mốc riêng, thường là khi vạch dừng trùng một vị trí trên nắp capo hoặc gương chiếu hậu. Hãy hỏi thầy dạy và tập trên đúng loại xe sẽ thi.
- Đi thật chậm khi gần vạch. Xe chạy nhanh khó dừng chính xác và dễ lố vạch, mà lố vạch là trượt.
- Thuê xe chạy thử ở đúng sân thi trước ngày thi. Độ dốc và vị trí mốc mỗi sân có thể khác nhau.
- Ngồi đúng tư thế. Điều chỉnh ghế ngay khi lên xe, vì đổi tư thế ngồi thì điểm mốc nhìn từ mắt bạn cũng lệch.
Những lỗi khiến thí sinh trượt nhiều nhất ở bài dốc
- Hồi hộp nhả phanh trước, quên tìm điểm tiếp côn. Xe trôi ngược và bị đình chỉ.
- Chết máy rồi khởi động lại vội vàng mà không đạp phanh, xe tụt quá 500 mm.
- Rú ga quá mạnh để "chắc ăn", vòng tua vượt 4.000 vòng/phút, bị trừ 5 điểm mỗi lần.
- Ngồi chờ quá lâu vì sợ, vượt 30 giây.
- Chạy nhanh khi lên dốc nên dừng lố vạch.
Nếu xe chết máy trên dốc, hãy bình tĩnh: đạp phanh chân, kéo phanh tay, về số 0 (hoặc P với xe số tự động), khởi động lại rồi làm lại từ bước tìm điểm tiếp côn. Bạn vẫn còn thời gian trong 30 giây nếu thao tác gọn.
Đề pa lên dốc ngoài đường thật
Sau khi có bằng, kỹ năng này dùng hằng ngày: lên cầu vượt khi kẹt xe, ra khỏi hầm gửi xe, đường đèo. Ngoài các bước như khi thi, hãy nhớ:
- Dừng cách xe phía trước xa hơn bình thường khi lên dốc, phòng trường hợp xe trước bị tụt.
- Kéo phanh tay khi phải dừng lâu trên dốc, không đứng giữ xe bằng côn (mòn bộ ly hợp) hay chỉ bằng phanh chân.
- Lên dốc dài thì về số thấp từ trước khi xe yếu đi, không đợi xe gần dừng mới đổi số.
Phần lý thuyết cũng có các câu về dừng, đỗ và nhường đường trên đường dốc. Bạn có thể ôn trong bộ câu hỏi hạng B và làm đề thi thử để nắm chắc trước ngày thi.
Câu hỏi thường gặp
Đề pa lên dốc bị tụt bao nhiêu thì trượt?
Xe tụt dốc quá 500 mm (50 cm) tính từ lúc dừng là bị đình chỉ sát hạch. Tụt ít hơn mức này thì không bị trừ điểm vì lỗi tụt dốc.
Dừng xe chưa tới vạch có bị trượt không?
Không. Dừng chưa đến vạch chỉ bị trừ 5 điểm. Dừng quá vạch hoặc không dừng ở vạch mới bị đình chỉ.
Có bắt buộc kéo phanh tay ở bài ngang dốc không?
Quy định chấm điểm không bắt buộc thao tác cụ thể, chỉ chấm vị trí dừng, thời gian và độ tụt. Kéo phanh tay là cách an toàn nhất để không bị trôi xe, nhất là với xe số sàn.
Xe số tự động có dễ thi bài dốc hơn không?
Dễ hơn vì không phải phối hợp côn, nhưng vẫn phải chuyển chân từ phanh sang ga nhanh. Đổi lại, học và thi trên xe số tự động thì bằng hạng B chỉ được lái xe số tự động.
Từ 01/3/2027 bài ngang dốc có thay đổi không?
Từ 01/3/2027, nội dung sát hạch thực hiện theo Thông tư 108/2026/TT-BCA. Yêu cầu chi tiết từng bài nằm ở phụ lục của thông tư, nên bạn thi sau mốc này hãy hỏi trung tâm để tập đúng tiêu chí mới. Trượt rồi cũng đừng lo, xem bài trượt thi bằng lái thì thi lại thế nào.
Tập bài dốc cho đến khi thao tác thành phản xạ là cách chắc chắn nhất để qua sa hình. Trong lúc chờ lịch tập, bạn có thể ôn lý thuyết và thi thử miễn phí trên HocLaixeOnline.
Nguồn
Thông tư 12/2025/TT-BCA ngày 28/02/2025 của Bộ Công an, Phụ lục IV mục 2.2 (sát hạch lái xe trong hình hạng B, C1, C, D1, D2, D; bài "Dừng xe và khởi hành xe ngang dốc"), áp dụng cho nội dung sát hạch đến hết 28/02/2027. Thông tư 108/2026/TT-BCA ngày 29/06/2026 của Bộ Công an (hiệu lực 01/7/2026; nội dung sát hạch mới áp dụng từ 01/3/2027).
